ArXiv

Overview

arXiv เป็นคลังเอกสารดิจิทัลแบบเปิดสำหรับบทความก่อนตีพิมพ์ (พรีปรินต์) และบทความหลังตีพิมพ์ (โพสต์ปรินต์) ฉบับอิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งได้รับอนุมัติให้เผยแพร่หลังจากการตรวจสอบ แต่ไม่มีการสอบทานโดยคนในวงวิชาการเดียวกัน (เพียร์รีวิว) arXiv มีบทความทางวิทยาศาสตร์ในสาขาคณิตศาสตร์ ฟิสิกส์ ดาราศาสตร์ วิศวกรรมไฟฟ้า วิทยาการคอมพิวเตอร์ ชีววิทยาเชิงปริมาณ สถิติ การเงินเชิงคณิตศาสตร์ และเศรษฐศาสตร์ โดยเข้าถึงได้ทางออนไลน์

arXiv
ประเภทScience
ภาษาที่ใช้ได้English
เจ้าของCornell University
สร้างโดยPaul Ginsparg
ยูอาร์แอลarxiv.org
เชิงพาณิชย์No
เปิดตัว14 สิงหาคม 1991; 35 ปีก่อน (1991-08-14)
สถานะปัจจุบันOnline
ISSN2331-8422
หมายเลข OCLC228652809

arXiv (ออกเสียง //อาร์-ไคฟ์// เหมือนคำว่า "archive" โดยใช้ตัวอักษรกรีก ไค ⟨χ⟩)[1] เป็นคลังเอกสารดิจิทัลแบบเปิดสำหรับบทความก่อนตีพิมพ์ (พรีปรินต์) และบทความหลังตีพิมพ์ (โพสต์ปรินต์) ฉบับอิเล็กทรอนิกส์ (หรือเรียกว่าอีปรินต์ "e-print") ซึ่งได้รับอนุมัติให้เผยแพร่หลังจากการตรวจสอบ แต่ไม่มีการสอบทานโดยคนในวงวิชาการเดียวกัน (เพียร์รีวิว) arXiv มีบทความทางวิทยาศาสตร์ในสาขาคณิตศาสตร์ ฟิสิกส์ ดาราศาสตร์ วิศวกรรมไฟฟ้า วิทยาการคอมพิวเตอร์ ชีววิทยาเชิงปริมาณ สถิติ การเงินเชิงคณิตศาสตร์ และเศรษฐศาสตร์ โดยเข้าถึงได้ทางออนไลน์

ในหลายสาขาย่อยของคณิตศาสตร์และฟิสิกส์ บทความทางวิทยาศาสตร์เกือบทั้งหมดจะถูกบันทึกเข้าฐานข้อมูล arXiv ก่อนที่มันจะถูกตีพิมพ์ในวารสารวิชาการที่มีเพียร์รีวิว สำนักพิมพ์บางแห่งยังมอบสิทธิให้ผู้เขียนจัดเก็บบทความหลังตีพิมพ์ได้อีกด้วย

คลังเอกสารที่ arXiv.org เริ่มดำเนินการวันที่ 14 สิงหาคม 2534 และเมื่อวันที่ 3 ตุลาคม 2551 ก็มีบทความมากกว่า 5 แสนบทความ[2][3] ทะลุหนึ่งล้านบทความเมื่อสิ้นปี 2557[4] และสองล้านบทความเมื่อสิ้นปี 2564[5][6] ณ เดือนเมษายน 2564 อัตราการส่งบทความอยู่ที่ประมาณ 16,000 บทความต่อเดือน[7]

อัตราการส่งบทความของ arXiv เติบโตอย่างต่อเนื่องตลอด 30 ปีนับตั้งแต่ก่อตั้ง ในแผนภูมิให้ชื่อย่อมาตรฐานตามที่ใช้บน arxiv.org[8]

arXiv เกิดขึ้นได้ด้วยรูปแบบแฟ้ม TeX ที่กะทัดรัดที่ทำให้ส่งบทความทางวิทยาศาสตร์ผ่านอินเทอร์เน็ตได้อย่างง่ายดายและนำไปแสดงผลทางฝั่งผู้ใช้[9] ประมาณปี พ.ศ. 2533 Joanne Cohn เริ่มส่งบทความทางฟิสิกส์ฉบับก่อนตีพิมพ์ไปยังเพื่อนร่วมงานทางอีเมลในรูปแบบแฟ้ม TeX แต่ในไม่ช้า เอกสารจำนวนมากที่ส่งไปก็อัดแน่นจนกล่องจดหมายเต็มความจุ[10] Paul Ginsparg ตระหนักถึงความจำเป็นของระบบจัดเก็บข้อมูลส่วนกลาง และในเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2534 เขาได้สร้างกล่องจดหมายสำหรับเป็นคลังเอกสารส่วนกลาง เก็บไว้ที่ห้องปฏิบัติการแห่งชาติลอสอลามอส ซึ่งเข้าถึงจากคอมพิวเตอร์เครื่องใดก็ได้[11] ในเวลาไม่นาน วิธีการเข้าถึงแบบใหม่ก็ถูกเพิ่มเข้ามา โดยเพิ่ม FTP ในปี 2534 Gopher ในปี 2535 และเวิลด์ไวด์เว็บ ในปี 2536[12] คำว่า e-print ถูกรับมาใช้เรียกบทความต่าง ๆ อย่างรวดเร็ว

รูปแบบข้อมูล

เอกสาร arXiv แต่ละฉบับมีเลขระบุเฉพาะตัว:

  • YYMM. NNNNN เช่น 1507.00123
  • YYMM. NNNN เช่น 0704.0001
  • arch-ive/YYMMNNN สำหรับเอกสารเก่า เช่น hep-th/9901001

เอกสารฉบับเดียวกันต่างรุ่นกันจะมีเลขรุ่นระบุที่ตอนท้าย เช่น 1709.08980v1 หากไม่ได้ระบุเลขรุ่น ค่าเริ่มต้นจะเป็นรุ่นล่าสุด

arXiv ใช้ระบบหมวดหมู่ เอกสารแต่ละฉบับจะถูกติดป้ายอย่างน้อยหนึ่งหมวดหมู่ หมวดหมู่บางประเภทมีสองชั้น เช่น q-fin. TR คือหมวดหมู่ “Trading and Market Microstructure” (การซื้อขายและโครงสร้างตลาดขนาดเล็ก) ภายใต้ “quantitative finance” (การเงินเชิงปริมาณ) หมวดหมู่อื่น ๆ มีชั้นเดียว เช่น hep-ex คือ “high energy physics experiments” (การทดลองทางฟิสิกส์พลังงานสูง)

สถานะลิขสิทธิ์ของเอกสาร

แฟ้มบน arXiv อาจมีสถานะลิขสิทธิ์ที่แตกต่างกันได้หลายแบบ:[13]

  1. บางส่วนเป็นสมบัติสาธารณะ ซึ่งในกรณีนี้จะมีคำประกาศระบุไว้
  2. บางส่วนอนุญาตให้ใช้ได้ภายใต้สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ 4.0 แบบแสดงที่มา-อนุญาตแบบเดียวกัน หรือสัญญาอนุญาต ครีเอทีฟคอมมอนส์ 4.0 แบบแสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-อนุญาตแบบเดียวกัน
  3. บางส่วนนั้นลิขสิทธิ์เป็นของผู้จัดพิมพ์ แต่ผู้เขียนมีสิทธิ์ในการจัดจำหน่าย และได้มอบสิทธิ์ดังกล่าวในแบบไม่ผูกขาดและเพิกถอนไม่ได้ให้แก่ arXiv เพื่อจัดจำหน่ายบทความ
  4. บทความส่วนใหญ่นั้นลิขสิทธิ์เป็นของผู้เขียน และ arXiv ได้รับสัญญาอนุญาตแบบไม่ผูกขาดและเพิกถอนไม่ได้ในการจัดจำหน่าย

ดูเพิ่มเติม

การอ้างอิง

  1. ↑ Steele, Bill (ใบไม้ร่วง 2012). "Library-managed 'arXiv' spreads scientific advances rapidly and worldwide". Ezra. Ithaca, New York: Cornell University. น. 9. OCLC 263846378. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 11 มกราคม 2015. Pronounce it 'archive'. The X represents the Greek letter chi [ χ ].{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
  2. ↑ Ginsparg, Paul (2011). "It was twenty years ago today ...". arXiv:1108.2700 [cs.DL].
  3. ↑ "Online Scientific Repository Hits Milestone: With 500,000 Articles, arXiv Established as Vital Library Resource". News.library.cornell.edu. 3 ตุลาคม 2008. สืบค้นเมื่อ 21 กรกฎาคม 2013.
  4. ↑ Vence, Tracy (29 ธันวาคม 2014). "One Million Preprints and Counting: A conversation with arXiv founder Paul Ginsparg". The Scientist.
  5. ↑ "Monthly Submissions". arxiv.org. สืบค้นเมื่อ 2023-05-16.
  6. ↑ "Reports – arXiv info". info.arxiv.org. สืบค้นเมื่อ 16 พฤษภาคม 2023.
  7. ↑ "arXiv monthly submission rate statistics". Arxiv.org. สืบค้นเมื่อ 3 เมษายน 2021.
  8. ↑ Ginsparg, Paul (4 สิงหาคม 2021). "Lessons from arXiv's 30 years of information sharing". Nature Reviews Physics (ภาษาอังกฤษ). 3 (9): 602–603. doi:10.1038/s42254-021-00360-z. ISSN 2522-5820. PMC 8335983. PMID 34377944.
  9. ↑ O'Connell, Heath (2002). "Physicists Thriving with Paperless Publishing" (PDF). High Energy Physics Libraries Webzine. 6 (6): 3. arXiv:physics/0007040. Bibcode:2000physics...7040O. ข้อมูลเก่า (PDF)จากแหล่งเดิมเมื่อ 9 ตุลาคม 2022.
  10. ↑ Feder, Toni (8 พฤศจิกายน 2021). "Joanne Cohn and the email list that led to arXiv". Physics Today (ภาษาอังกฤษ). 2021 (4): 1108a. Bibcode:2021PhT..2021d1108.. doi:10.1063/PT.6.4.20211108a.{{cite journal}}: CS1 maint: article number as page number (ลิงก์)
  11. ↑ Feder, Toni (8 พฤศจิกายน 2021). "Joanne Cohn and the email list that led to arXiv". Physics Today. 2021 (4): 1108a. Bibcode:2021PhT..2021d1108.. doi:10.1063/PT.6.4.20211108a.{{cite journal}}: CS1 maint: article number as page number (ลิงก์)
  12. ↑ Ginsparg, Paul (1 ตุลาคม 2008). "The global-village pioneers". Physics World. สืบค้นเมื่อ 10 ตุลาคม 2020.
  13. ↑ "arXiv License Information". Arxiv.org. สืบค้นเมื่อ 21 กรกฎาคม 2013.

แหล่งที่มาทั่วไปและแหล่งอ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น

Related

No related data.

Recommendations