Overview
ภาษาอาบาซา เป็นภาษาในเทือกเขาคอเคซัส พูดโดยชาวอาบาซาในสาธารณรัฐคาราไช-เชียร์เคสส์ในรัสเซีย มีผู้พูด 35,000 คน เป็นภาษารูปคำติดต่อที่มีการต่อรูปคำมาก
 | บทความนี้อาจขยายความได้โดยการแปลบทความที่ตรงกันในภาษาฝรั่งเศส (February 2025) คลิกที่ [ขยาย] เพื่อศึกษาแนวทางการแปล
|
 |
| ภาษาอาบาซา | |
|---|---|
| абаза бызшва abaza byzshwa | |
| ประเทศที่มีการพูด | คอเคซัสเหนือ |
| ภูมิภาค | สาธารณรัฐคาราชาเยโว-ซีร์คัสเซีย |
| ชาติพันธุ์ | ชาวอาบาซิน |
ผู้พูด | 49,800 (2010–2014)[1] |
คอเคซัสตะวันตกเฉียงเหนือ
| |
| ภาษาถิ่น |
|
| อักษรซีริลลิก, อักษรละติน | |
| สถานภาพทางการ | |
ภาษาทางการของ |  รัสเซีย |
| รหัสภาษา | |
| ISO 639-3 | abq |
| Glottolog | abaz1241 |
| ELP | Abaza |
 แผนที่ชุดภาษาใกล้สูญของโลกของยูเนสโกจัดให้ภาษาอาบาซาเป็นภาษาใกล้สูญอย่างแน่นอน[2] | |
ภาษาอาบาซา (อาบาซา: абаза бызшва, abaza byzshwa; อะดีเกยา: абазэбзэ) เป็นภาษาในเทือกเขาคอเคซัส พูดโดยชาวอาบาซาในสาธารณรัฐคาราไช-เชียร์เคสส์ในรัสเซีย มีผู้พูด 35,000 คน เป็นภาษารูปคำติดต่อที่มีการต่อรูปคำมาก
อักขรวิธี
อักษรอาหรับ
ประมาณปลายคริสต์ศตวรรษที่ 19 ถึงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 มีความพยายามในการเขียนภาษาอาบาซาด้วยอักษรอาหรับ แต่ไม่ประสบความสำเร็จ[3]
อักษรละติน (1932–1938)
ใน ค.ศ. 1932 มีการประดิษฐ์อักษรอาบาซาแบบแพร่หลายครั้งแรกโดยใช้อักษรละติน โดยใช้งานจนถึง ค.ศ. 1938[4]
| A a [a] |
B ʙ /b/ |
C c /t͡s/ |
Ç ç /t͡sʼ/ |
D d /d/ |
E e [e] |
F f /f/ |
ꟻ  /ʃʷ/ |
| G g /ɡ/ |
Ɡ  /d͡ʒ/ |
  /ʔ/ |
H ɦ /ħ/ |
Ɥ ɥ /t͡ɕ/ |
  /t͡ɕʼ/ |
I i [i] |
J j /ʒʷ/ |
| K k /k/ |
Ⱪ ⱪ /kʼ/ |
L l /l/ |
L̦ l̦ /ɬ/ |
M m /m/ |
N n /n/ |
O o [o] |
P p /p/ |
  /pʼ/ |
Q q /qʼ/ |
Ꝗ ꝗ /d͡ʒ/ |
Ƣ ƣ /ɣ/ |
R r /r/ |
S s /s/ |
Ş ş /ʃ/ |
  /ɕ/ |
| T t /t/ |
Ț ț /tʼ/ |
U u /w/, [u] |
V v /v/ |
X x /x/ |
  /q/ |
X x /x/ |
 y/ʕ/ |
| Z z /z/ |
Z̧ z̧ /d͡ʒʷ/ |
Ƶ ƶ /ʒ/ |
Ʒ ʒ /d͡z/ |
  /ʑ/ |
  /tɕʼʷ/ |
  /tɕʷ/ |
  /t͡ʃ/ |
  /t͡ʃʼ/ |
Ь ь [ə] |
I ı /ʲ/ |
อักษรซีริลลิก (ค.ศ. 1938–ปัจจุบัน)
นับตั้งแต่ ค.ศ. 1938 ภาษาอาบาซาใช้อักษรซีริลลิกแบบของตนเองตามตารางข้างล่างนี้[5][6]
| А а [a] |
Б б /b/ |
В в /v/ |
Г г /ɡ/ |
Гв гв /ɡʷ/ |
Гъ гъ /ɣ/ |
Гъв гъв /ɣʷ/ |
Гъь гъь /ɣʲ/ |
| Гь гь /ɡʲ/ |
Гӏ гӏ /ʕ/ |
Гӏв гӏв /ʕʷ/ |
Д д /d/ |
Дж дж /d͡ʒ/ |
Джв джв /d͡ʒʷ/ |
Джь джь /d͡ʑ/ |
Дз дз /d͡z/ |
| Е е [e] |
Ё ё [jo] |
Ж ж /ʒ/ |
Жв жв /ʒʷ/ |
Жь жь /ʑ/ |
З з /z/ |
И и [i] |
Й й /j/ |
| К к /k/ |
Кв кв /kʷ/ |
Къ къ /qʼ/ |
Къв къв /qʷʼ/ |
Къь къь /qʲʼ/ |
Кь кь /kʲ/ |
Кӏ кӏ /kʼ/ |
Кӏв кӏв /kʷʼ/ |
| Кӏь кӏь /kʲʼ/ |
Л л /l/ |
Ль ль /ɮ/ |
Лӏ лӏ /ɬʼ/ |
М м /m/ |
Н н /n/ |
О о [o] |
П п /p/ |
| Пӏ пӏ /pʼ/ |
Р р /r/ |
С с /s/ |
Т т /t/ |
Тл тл /ɬ/ |
Тш тш /t͡ʃ/ |
Тӏ тӏ /tʼ/ |
У у
/w/, [u] |
| Ф ф /f/ |
Фӏ фӏ /fʼ/ |
Х х /x/ |
Хв хв /xʷ/ |
Хъ хъ /q/ |
Хъв хъв /qʷ/ |
Хь хь /xʲ/ |
Хӏ хӏ /ħ/ |
| Хӏв хӏв /ħʷ/ |
Ц ц /t͡s/ |
Цӏ цӏ /t͡sʼ/ |
Ч ч /t͡ɕ/ |
Чв чв /t͡ʃʷ/ |
Чӏ чӏ /t͡ɕʼ/ |
Чӏв чӏв /t͡ʃʷʼ/ |
Ш ш /ʃ/ |
| Шв шв /ʃʷ/ |
Шӏ шӏ /t͡ʃʼ/ |
Щ щ /ɕ/ |
Ъ ъ /ʔ/ |
Ы ы [ə] |
Э э [e] |
Ю ю [ju] |
Я я [ja] |
ทวิอักษร Лӏ และ Фӏ พบได้ตามสำเนียง ดังนั้นจึงไม่ปรากฏในภาษาเชิงวรรณกรรมและอักษรทางการ[7][8]
อ้างอิง
- ↑ ภาษาอาบาซา ที่ Ethnologue (19th ed., 2016)
- ↑ "Abaza in Russian Federation". UNESCO WAL. สืบค้นเมื่อ 22 มิถุนายน 2024.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - ↑ Клычев, Р. Н.; Чкадуа, Л. П. (2001). "Абазинский язык". ใน Institut âzykoznaniâ (บ.ก.). Kavkazskie âzyki. Âzyki mira. Moskva: Academia. ISBN 978-5-87444-079-4.
- ↑ Г. П. Сердюченко (1938). Абазинский алфавит и орфография на русской графической основе (PDF). Ежово-Черкесск: Чернациздательство. น. 26.
- ↑ Abaza (Place Names Database, Institute of the Estonian Language)
- ↑ Abaza alphabet, pronunciation and language (Omniglot)
- ↑ Сердюченко, Г. П. (1938). Абазинский алфавит и орфография на русской графической основе (ภาษารัสเซีย). Ежово-Черкесск: Чернациздательство.
- ↑ "Abaza (абаза бызшва)". omniglot.
อ่านเพิ่ม
- Генко А. Н. Абазинский язык. Грамматический очерк наречия Тапанта. Москва-Лениград: АН СССР, 1955. (ในภาษารัสเซีย)
- Ломтатидзе К. В. Тапантский диалект абхазского языка (с текстами). Тбилиси: Издательство Академии Наук Грузинской ССР, 1944. (ในภาษารัสเซีย)
- Ломтатидзе К. В. Ашхарский диалект и его место среди других абхазско-абазинских диалектов. С текстами. Тбилиси: Издательство Академии Наук Грузинской ССР, 1954. (ในภาษารัสเซีย)
- Мальбахова-Табулова Н. Т. Грамматика абазинского языка. Фонетика и морфология. Черкесск, 1976. (ในภาษารัสเซีย)
- Чирикба В. А. Абазинский язык. В: Языки Российской Федерации и Соседних Государств. Энциклопедия. В трех томах. Т. 1. A-И. Москва: Наука, 1998, с. 1–8. (ในภาษารัสเซีย)
- Allen, W.S. Structure and system in the Abaza verbal complex. In: Transactions of the Philological Society (Hertford), Oxford, 1956, p. 127-176.
- Bouda K. Das Abasinische, eine unbekannte abchasische Mundart. In: ZDMG, BD. 94, H. 2 (Neue Folge, Bd. 19), Berlin-Leipzig, 1940, S. 234–250. (ในภาษาเยอรมัน)
- O’Herin, B. Case and agreement in Abaza. Summer Institute of Linguistics, September 2002.
แหล่งข้อมูลอื่น
- The first in the world Abaza–Russian and Russian–Abaza online dictionaries
- Abaza basic lexicon at the Global Lexicostatistical Database
- Recordings in Abaza language
- World Atlas of Language Structures information on Abaza
- Speak Abaza: past, present and future of the Abaza language - World Abaza Congress
| นานาชาติ | |
|---|---|
| ประจำชาติ | |
| อื่น ๆ | |
 | บทความภาษานี้ยังเป็นโครง คุณสามารถช่วยวิกิพีเดียได้โดยการเพิ่มเติมข้อมูล |